Lái xe và đầu tư - Active or Passive

Khi bạn ngồi sau tay lái, có rất nhiều cung đường và cách lái xe khác nhau cùng giúp bạn tới đích. Đầu tư cũng giống như lái xe, mỗi phương pháp đều có ưu và nhược điểm riêng.

Tháng 7-2018, CFA Institute so sánh phương pháp đầu tư chủ động và thụ động với việc lái xe. Đây là một cách so sánh rất thú vị, trực quan và được tôi sử dụng làm nguyên liệu chính cho bài viết này. Theo sau bài này là review cuốn sách The Little Book of Common Sense Investing của Jack Bogle. Việc đọc bài viết này cho bạn những khái niệm cơ bản của hai phương pháp đầu tư trước khi đọc về huyền thoại Jack Bogle và cuốn sách xuất sắc của ông.   

Sự tương đồng giữa đầu tư và lái xe - Active and passive investing

Khi bạn ngồi sau bánh lái, có rất nhiều cung đường và cách lái xe khác nhau cùng giúp bạn tới đích. Đầu tư cũng giống như lái xe, mỗi phương pháp đều có ưu và nhược điểm riêng.

Lái xe thụ động? Không quá nhanh.

Bạn đang trong một chuyến đi dài với một người bạn thân. Bạn là một người lái xe điềm đạm và tình trạng tắc đường diễn ra không làm bạn khó chịu. Phản ứng của bạn trước tình trạng giao thông đông đúc là điều chỉnh tốc độ di chuyển sao cho hợp với dòng xe xung quanh, kết hợp với việc sử dụng GPS và tính toán lượng nhiên liệu tiêu thụ, bạn bình tĩnh lái xe đến đích.

Lái xe chủ động? Lên đường và tăng tốc

Trong khi bạn có phong cách lái xe khá bình tĩnh thì người bạn đi cùng lại khác biệt hoàn toàn. Khi anh ta ngồi sau tay lái, anh không bỏ qua bất kỳ một cơ hội nào để vượt lên phía trước. Anh bạn này không ngừng tìm kiếm những tuyến đường khác và tin rằng việc đó sẽ giúp hai người đến đích sớm hơn.

Sự khác biệt giữa chủ động và thụ động được mô tả trực quan hơn qua biểu đồ dưới đây:

Xét đến tính hiệu quả (Drive the Point Home)

Phương pháp đầu tư thụ động – passive investing

Những nhà quản lý quỹ đầu tư thụ động quản lý danh mục đầu tư sao cho lợi nhuận của quỹ bám sát theo mức lợi nhuận của thị trường (staying with the flow of the traffic). Lợi nhuận thị trường có thể được phản ánh thông qua một chỉ số trung bình cụ thể như VN-Index hay HNX-Index. Lấy ví dụ trung bình 10 năm Vn-index mang lại mức lợi nhuận mỗi năm là 9.5% thì nhà quản lý quỹ đầu tư thụ động sẽ chèo lái sao cho quỹ mang lại một mức lợi nhuận gần với mức 9.5%. Với chiến lược “mua mỗi loại một ít một rổ hầu hết các cổ phiếu đang tồn tại trên thị trường”, đầu tư thụ động được cho lài ít rủi ro hơn, ổn định hơn, hiệu quả sử dụng vốn trong dài hạn cũng thường tốt hơn. Tuy vậy phương pháp này khó có thể tạo ra một mức lợi nhuận đột biến trong những năm thuận lợi, và về lý thuyết mức lợi nhuận sẽ luôn thấp hơn của thị trường do phải gánh thêm chi phí quản lý.

Đầu tư chủ động – active investing

Những nhà quản lý theo phương pháp đầu tư chủ động tập trung vào lựa chọn những cổ phiếu cụ thể hoặc một loại tài sản từ một nhóm tài sản (Asset class) hoặc nhiều nhóm tài sản. Họ cũng cố gắng tính toán thời điểm ra vào thị trường sao cho đạt hiệu quả cao nhất có thể (timing the market). Nhờ việc lựa chọn một cách cẩn thận danh mục đầu tư, phương pháp này có thể giúp tạo ra lợi nhuận lớn hơn. Tuy vậy, lựa chọn một nhóm cổ phiếu hoặc một lớp tài sản nhất định đồng nghĩa với việc tăng khả năng mắc sai lầm, tức rủi ro hơn. Chiến lược đầu tư chủ động là một nhiệm vụ đầy thử thách và không có nhiều quỹ đầu tư có thể chiến thắng được thị trường trong dài hạn khi dùng phương pháp này.

Vậy chiến lược nào tốt hơn?

Ai là người lái xe tốt hơn và ai là người sẽ đến đích trước?

Câu trả lời thỏa đáng là: Điều đó còn tùy. 

Phương pháp tiếp cận thụ động có lẽ thích hợp hơn với một nhà quản lý quỹ trên thị trường chứng khoán, trong khi đó bất động sản và đầu tư mạo hiểm cần phương pháp tiếp cận chủ động. Tuy vậy, đối với nhiều nhà đầu tư chứng khoán nổi tiếng đạt được những thành công lâu dài và ấn tượng như Peter Lynch, Joel Greenblatt, Warren Buffett, Carl Icahn…phương pháp mà họ sử dụng đều là chủ động. Dù lựa chọn phương pháp nào đi chăng nữa, khi hiểu được tính cách và khả năng của bản thân một cách đúng đắn, cả hai cách "lái xe" đều đưa bạn đến đích.
The Value Hunter


Tham gia bình luận bằng tài khoản facebook